Minder promotieplekken en meer onderwijstaken voor promovendi
Source: https://delta.tudelft.nl/article/minder-promotieplekken-en-meer-onderwijstaken-voor-promovendi Parent: https://delta.tudelft.nl/article/weg-met-de-profkip-beperk-aantal-promovendi-per-begeleider
Share
LinkedIn Bluesky Email Kopieer link
Dit artikel in 1 minuut
- Tot aan 2028 moet elke faculteit zo’n 10 procent bezuinigen en ook promovendi gaan dit merken. Delta nam alle bezuinigingsplannen door en stelde vragen aan faculteiten om de impact van de bezuinigingen op promovendi te onderzoeken.
- De maatregelen verschillen per faculteit. Op onder meer Mechanical Engineering (ME) en Luchvaart- en Ruimtevaarttechniek gaan promovendi meer lesgeven.
- Ook verdwijnen er promotieplekken via natuurlijk verloop. Zo bespaart de faculteit ME 7,7 miljoen euro door alle plekken te schrappen die uit de eerste geldstroom worden bekostigd.
- ME-decaan Fred van Keulen noemt deze maatregel ‘de netste maatregel om de boel financieel op orde te krijgen zonder bloed te vergieten’.
- Civiele Techniek en Geowetenschappen en Elektrotechniek, Wiskunde en Informatica kiezen ervoor om promovendi sneller te laten promoveren als besparingsmaatregel.
Ze doen onderzoek onder begeleiding, geven onderwijs en leveren na zo’n vier jaar een vuistdikke dissertatie in: momenteel telt de TU Delft 3.529 promovendi. Net als andere medewerkers worden zij geraakt door de ombuigingsplannen (bezuinigingsplannen, red.) die de faculteiten in opdracht van het College van Bestuur (CvB) hebben gemaakt. De plannen waarmee faculteiten 10 procent moeten bezuinigen zonder gedwongen ontslagen zijn in september vastgesteld door het CvB. Faculteiten willen vooral geld besparen met een (gedeeltelijke) vacaturestop, het verminderen van investeringen en onderhoud, en door medewerkers te stimuleren hun verlofuren op te nemen.
Sommige faculteiten noemen promovendi specifiek in hun bezuinigingsplannen. Maatregelen die de jonge onderzoekers raken verschillen per faculteit en zijn grofweg in te delen in drie categorieën.
- Ze gaan meer lesgeven
- Ze moeten hun promotietraject sneller afronden
- Er verdwijnen promotieplekken door natuurlijk verloop
Enorme stijging in korte tijd
Het aantal promotieplekken in Delft is in zes jaar tijd met twintig procent gestegen: van 2.906 in september 2020 naar 3.529 in oktober 2025. Door bezuinigingen verdwijnt nu een deel van die plekken via natuurlijk verloop. Promovendi mogen hun onderzoek dus afmaken, maar na hun promotie komt er geen opvolger.
De faculteit Mechanical Engineering (ME) springt het meest in het oog. Om 7,7 miljoen euro te besparen, verdwijnen daar via natuurlijk verloop 127 fulltime eenheden (fte) aan promotieplekken. Dit zijn alle PhD-posities gefinancierd vanuit de eerste geldstroom. Ook bij Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek (LR, 9 plekken), Bouwkunde (12 plekken) en Elektrotechniek, Wiskunde en Informatie (EWI) verdwijnen promotieplekken uit de eerste geldstroom via natuurlijk verloop. Bij EWI is onbekend om hoeveel plekken het gaat.
Groei van het aantal promovendi per faculteit
Op vrijwel elke faculteit is het aantal promovendi in de periode 2020-2025 toegenomen. (Grafiek: TU Delta, cijfers: Data Insights TU Delft)
127 verdwijnende fte klinkt dramatischer dan het is, zegt ME-decaan Fred van Keulen. “Dit is de netste maatregel om de boel financieel op orde te krijgen zonder bloed te vergieten. De huidige promovendi kunnen hun contract immers uitdienen en we hoeven niemand te ontslaan. Tegelijkertijd behouden we geld voor cruciale dingen zoals het draaiende houden van onze labs en de technici die er werken.”
Projecten binnenslepen
Het aantal promovendi bij ME is de afgelopen jaren sterk toegenomen, zeker die uit de eerste geldstroom. In de periode 2020-2025 zijn er 125 promotieplekken bij gekomen. Van Keulen. “Het ging een tijdje financieel ontzettend goed met ME, waardoor we grote reserves hadden. We hebben er toen voor gekozen om met dat geld jonge staf op gang te helpen via zogeheten starterspakketten en cohesion grants, ingevoerd om onderlinge samenwerking tussen afdelingen te bevorderen. Met zowel het geld voor jonge wetenschappers als de cohesion grants zijn veel promovendi aangenomen. In het ombuigingsplan gaan we terug naar het oude beleid, waarbij promotieplekken alleen nog vanuit de tweede en derde geldstroom mogelijk zijn, dus vanuit bijvoorbeeld NWO-subsidies of projecten met het bedrijfsleven.”
‘Iedereen doet zijn stinkende best om voldoende projecten binnen te halen’
Die geldstromen moeten eerst binnengehaald worden. Daar zit een onzekerheid in, erkent de decaan. “Iedereen doet zijn stinkende best om voldoende projecten binnen te halen, maar het is geen gelopen race. Door de geopolitieke situatie zie je dat bedrijven voorzichtiger zijn geworden. Anderzijds zijn we enorm goed gepositioneerd op alle recente uitdagingen zoals defensie, strategische autonomie en de energie-transitie.”
In tegenstelling tot ME, houden andere faculteiten wel promotieplekken uit de eerste geldstroom over, zoals TBM en CiTG. De negen plekken die bij LR via natuurlijk verloop verdwijnen, komen voort uit starterspakketten uit de eerste geldstroom: geld waarmee net aangestelde wetenschappers hun onderzoekslijn kunnen opzetten door bijvoorbeeld door promovendi aan te nemen of onderzoeksfaciliteiten te betalen. Bij EWI verdwijnen er plekken die bekostigd zijn uit zowel starterspakketten als sectorplannen en het AI Labs & Talent Programma, een universiteitsbreed talentprogramma.
Sneller promoveren
Andere faculteiten, zoals Civiele Techniek en Geowetenschappen (CiTG) en EWI, kiezen ervoor om promovendi sneller te laten promoveren. Dit scheelt namelijk een werkgeversbijdrage wanneer ze hun onderzoek in de werkloosheidswet afmaken, aldus CiTG in het bezuinigingsplan. EWI, dat de afgelopen jaren al inzette op een hoger promotierendement, hoopt met de maatregel vooral meer geld binnen te slepen. Voor elk proefschrift krijgt de universiteit namelijk een vast bedrag van de overheid , waarvan een deel naar de faculteit zelf gaat. Het is een ‘traject van langere adem’, schrijft de faculteit in het bezuinigingsplan. “De afgelopen jaren leverde EWI rond de 70 promoties per jaar af, in 2024 waren dit er al 111. De verwachting is dat dit aantal verder zal groeien naar 140.”
Minder promovendi, meer lestaken
Het zogenoemde promotierendement is een slepend dossier op de TU. Delftse promovendi doen gemiddeld tussen de 4,8 en 5,3 jaar over hun promotietraject, terwijl er 4 jaar voor staat. Hoe wil CiTG dit omlaag brengen? ‘Duidelijke verwachtingen scheppen vooraf over proces en het verwachte resultaat en duidelijke sturing op het proces, met expliciete betrokkenheid van sectieleiders’, laat de faculteit in een e-mail weten.
Ook promovendi vaker inzetten voor bachelor- en masteronderwijs, behoort tot het besparingsarsenaal van faculteiten. Zowel de faculteit ME als LR wil minder studentassistenten inhuren en de vrijgekomen onderwijstaken verdelen onder al het wetenschappelijk personeel. Dat terwijl het aantal promotieplekken juist daalt. Toch zien de faculteiten geen probleem. “Het gaat vooral om een eerlijkere verdeling”, zeggen zowel Van Keulen als de woordvoerder van LR. Van Keulen: “Sommige promovendi geven helemaal geen les, terwijl anderen al aan hun maximum zitten.”
‘Er is bijna geen vacature meer over in de academische wereld’
Weg academische toekomst
De faculteiten Industrieel Ontwerpen en Technische Natuurwetenschappen noemen promovendi niet in hun bezuinigingsplannen. De faculteit Techniek, Bestuur en Management (TBM) kiest vooral voor kleinere maatregelen rondom deze groep. Zo deelt de Graduate School van TBM meer promovendi per cursus in, waardoor er minder lesuren nodig zijn.
Volgens decaan Van Keulen pakken de bezuinigingen vooral desastreus uit voor promovendi en postdocs die dromen van een academische carrière in Nederland. “Er is bijna geen vacature meer over in de academische wereld. De boel zit dicht. Hopelijk trekt het volgende kabinet meer geld uit voor universiteiten.”
Nieuwsredacteur Annebelle de Bruijn
Heb je een vraag of opmerking over dit artikel?
Lees meer
Adviesbrieven: zorgen om studiesucces en werkdruk vanwege bezuinigingen
Digitalisering, versobering en minder externen – zo willen Universiteitsdienst en CvB bezuinigen
Bezuinigingen: minder studentassistenten en meer externe financiering
Comments are closed.